J-1 staj mı, H-1B mi? Amerika’da çalışmanın iki yolu

Amerika Vizesi › J-1 Staj Vizesi › J-1 staj mı, H-1B mi?

Rehber · Amerika’da iş deneyimi

“Amerika’da bir şirkette çalışmak istiyorum” cümlesinin arkasında çok farklı planlar olabilir: birkaç aylık bir staj, bir yıllık mesleki eğitim ya da yıllarca sürecek bir kariyer. Bu planlar için en çok karıştırılan iki vize, J-1 staj (Intern ve Trainee) ve H-1B uzmanlık mesleği çalışma vizesi. Bu yazıda ikisinin farkını, kimin hangisine uygun olduğunu, J-1’den H-1B’ye geçişin önündeki 212(e) engelini ve mülakatta yapılan en yaygın hatayı anlatıyoruz.

İçindekiler
  1. Temel fark: eğitim mi, iş mi?
  2. Karşılaştırma tablosu
  3. Hangisi sana uygun?
  4. J-1’den H-1B’ye geçiş ve 212(e)
  5. Mülakatta en yaygın hata
  6. Üç örnek senaryo
  7. Sık sorulan sorular

Temel fark: eğitim mi, iş mi?

J-1 staj bir değişim programı. Yönetmelik (22 CFR 62.22) bu programların amacını, katılımcının becerilerini yapılandırılmış bir eğitimle geliştirmesi ve ülkesine dönüp deneyimini paylaşması olarak tanımlıyor. Programlar “sıradan bir işin yerine geçemez” ve Amerikalı çalışanların yerini alamaz.

H-1B ise bir çalışma vizesi. ABD’deki işveren, uzmanlık gerektiren bir pozisyon için seni işe almak üzere USCIS’e dilekçe (petition) verir. Yönetmelik “uzmanlık mesleği”ni, ilgili belirli bir alanda en az lisans derecesi (veya dengi) gerektiren ve yüksek düzeyde uzmanlık bilgisinin teorik ve pratik uygulamasını isteyen meslek olarak tanımlıyor.

Yani soru şu: Amerika’ya bir şey öğrenmek için mi gidiyorsun, yoksa bir işi yapmak için mi?

J-1 staj ile H-1B: karşılaştırma tablosu

Konu J-1 Intern / Trainee H-1B
Başvuruyu başlatan Dışişleri onaylı sponsor kuruluş ABD’deki işveren
Temel belge DS-2019 + DS-7002 eğitim planı USCIS’in onayladığı işveren dilekçesi
Kimler? Intern: öğrenci veya son 12 ayda mezun. Trainee: diploma + 1 yıl ya da 5 yıl yurt dışı deneyim Pozisyonun gerektirdiği alanda lisans veya dengi; meslek lisans gerektiriyorsa eyalet lisansı
Kota ve kura Yok Kotaya tabi dilekçelerde işverenin önce elektronik kayıt yaptırması gerekir
Süre Intern 12 ay, Trainee 18 ay (tarım ile otelcilik ve turizmde 12 ay) Tek seferde 3 yıla kadar; toplam 6 yıl
Göçmen niyeti (214(b)) Uygulanır; Türkiye’ye döneceğini göstermelisin Kanun H-1B’yi bu karinenin dışında tutar
Türklere vize geçerliliği 60 aya kadar, çok giriş 60 aya kadar, çok giriş
Ücretler $220 SEVIS + $185 başvuru ücreti + sponsor ücretleri İşveren tarafında USCIS ücretleri; vizede $205 başvuru ücreti
Tekrar Intern: öğrenciyken ya da yeni mezunken yeniden. Trainee: 2 yıl ABD dışında kaldıktan sonra 6 yıl dolunca 1 yıl ABD dışında kalma şartı

Ücret satırı hakkında: H-1B gibi dilekçeli vizelerde vize başvuru ücreti B ve öğrenci vizelerinden farklıdır. Güncel tutarı başvurudan önce resmi ücret tablosundan kontrol et. 1 Kasım 2026 itibarıyla H-1B için gündeme gelen $100.000’lık ücret mahkeme kararlarıyla tahsil edilmiyor ve dava sürüyor.

Hangisi sana uygun?

Durumun Muhtemel yol
Üniversitedesin, yaz ya da bir dönem staj yapmak istiyorsun J-1 Intern; okulunun ABD’li ortağıyla anlaşma varsa J-1 öğrenci stajı
Bir yıl önce mezun oldun, alanında Amerika deneyimi istiyorsun J-1 Intern (mezuniyetten en fazla 12 ay sonra başlamak şartıyla)
3 yıllık mühendisin, bir yıl ileri teknikler öğrenmek istiyorsun J-1 Trainee
Bir ABD şirketinden kalıcı bir pozisyon için teklif aldın H-1B veya başka bir çalışma vizesi
Türkiye’deki şirketin seni ABD şubesine gönderiyor L-1 (şirket içi transfer)

Çalışma vizelerinin tamamı için Amerika çalışma vizeleri sayfamıza bak. J-1 stajın kendi kuralları J-1 staj vizesi sayfamızda.

J-1’den H-1B’ye geçiş ve 212(e)

J-1 stajdan sonra aynı şirketin seni H-1B ile işe almak istemesi mümkün. Ama önünde iki ayrı konu var:

  1. 212(e) iki yıl dönüş şartı: J-1 programın ABD hükümeti, Türk devleti ya da bunlardan fon alan bir uluslararası kuruluş tarafından kısmen veya tamamen finanse edildiyse 212(e)’ye tabisin. Bu durumda Türkiye’de toplam 2 yıl bulunmadan ABD içinde (A ve G hariç) statü değiştiremez, green card’a geçemez; H, L, K vizesi ya da göçmen vizesi alamazsın. Türkiye 2024 Skills List’te yer almadığı için, kendi imkânınla ya da özel şirket ödemesiyle yaptığın stajda bu şart genellikle doğmaz. Ayrıntı: J-1 iki yıl dönüş şartı (212(e)).
  2. H-1B’nin kendi şartları: Pozisyon uzmanlık mesleği olmalı, sen gereken dereceye sahip olmalısın, kotaya tabiysen işveren kayıt (kura) sürecinden geçmeli. Trainee programındaki tekrar katılım kuralı (2 yıl ABD dışında kalma) H-1B’yi engellemez; o kural yalnızca yeni bir J-1 eğitim programı için geçerli.

Trainee ve Intern için ek kural: Intern olarak programı tamamlayıp artık Intern şartlarını karşılamayan kişi, Trainee olarak ancak ABD dışında en az 2 yıl kaldıktan sonra katılabilir. Bu da bir J-1 içi geçiş kuralı; H-1B ile ilgisi yok.

Mülakatta en yaygın hata

J-1 staj mülakatına “Amerika’da kalmanın ilk adımı” planıyla girmek, dosyanın en büyük riski. J-1, 214(b) karinesine tabi bir vize: memur seni göçmen niyetli kabul ederek başlar ve programın bitince Türkiye’ye döneceğini görmek ister. Öğrenci ve değişim dosyalarında ofisimizde en sık gördüğümüz ret gerekçesi de bu: “Geri döneceğine inanmadım.”

Bu yüzden:

  • “Staj bitince şirket bana H-1B yapacak” gibi bir plan anlatmak, J-1’in amacıyla çelişir. Gerçek planın buysa doğru vize baştan bir çalışma vizesidir.
  • DS-7002’deki hedefleri Türkiye’deki okulun ya da işinle bağla. Planın nasıl anlatılacağını DS-7002 eğitim planı rehberimizde anlattık.
  • Gerçekte ne istediğine karar vermeden başvurma. Yanlış vizeyle alınan bir ret, sonraki bütün başvurularında sorulur. Ret sonrası yol için Amerika vize reddi ve 214(b) yazımıza bak.

H-1B mülakatı farklı işler: 214(b) karinesi uygulanmaz, ama memur işin, işverenin ve niteliklerinin dilekçeyle uyumunu sorgular.

Üç örnek senaryo

Aşağıdaki örnekler, bu yazıdaki kuralların gerçek bir karara nasıl dönüştüğünü gösteriyor. İsimler ve ayrıntılar temsilîdir; kendi durumun için ön değerlendirme yapalım.

  1. Bilgisayar mühendisliği son sınıf öğrencisi: Mezuniyetten sonraki yaz bir yazılım şirketinde birkaç ay eğitim almak istiyor. Mezuniyetten en fazla 12 ay sonra başlayacağı bir program için J-1 Intern uygun olabilir. Mülakatta anlatacağı şey, DS-7002’deki hedeflerin Türkiye’deki kariyer planına nasıl bağlandığı.
  2. Beş yıllık deneyimli bir otel müdürü yardımcısı: Amerika’da gelir yönetimi tekniklerini öğrenmek istiyor. Diploma ve deneyimi Trainee şartlarını karşılıyor. Otelcilik ve turizmde Trainee süresi 12 ay; 6 ay ve üstü programlarda bölüm rotasyonu gerekiyor.
  3. ABD’li bir şirketten kalıcı pozisyon teklifi alan bir veri analisti: Amaç eğitim değil, işin kendisi. Bu durumda J-1 staj yanlış araç olur; işverenin H-1B ya da başka bir çalışma vizesi için dilekçe vermesi gerekir. J-1 ile gidip “sonra geçerim” planı hem 214(b) hem de olası 212(e) açısından risklidir.

Karar için üç soru: Amerika’ya bir şey öğrenmek için mi gidiyorsun? Program bitince Türkiye’ye dönüp ne yapacaksın? Programın bir kısmını devlet fonu karşılıyor mu? Bu üç sorunun cevabı, doğru vizeyi büyük ölçüde belirler.

Doğru vizeyi birlikte seçelim

Vize senin için ne kadar önemliyse bizim için de o kadar önemli. J-1 staj ile H-1B arasında karar vermek, Amerika’daki kariyer planının ilk adımı. Durumunu, eğitimini ve hedefini birlikte konuşalım; J-1 stajda anlaşmalı sponsor kuruluşlar aracılığıyla programa yerleştirmeyi ve vize dosyasını, çalışma vizelerinde ise ilk değerlendirmeyi birlikte yapalım. Mülakata sen girersin, ama kapıya kadar her şey bizde.

Dürüst olalım: Kararı konsolosluk memuru (H-1B’de ayrıca USCIS) verir; hiçbir danışman garanti veremez. Bizim işimiz baştan doğru yolu seçmeni sağlamak; bu da vize alma ihtimalini artırır.

Hangi vize uygun, birlikte bakalım

Sık sorulan sorular

J-1 stajda maaş alabilir miyim?

Yönetmelik ücret tutarı belirlemiyor; stajın ücretli olup olmayacağı programa göre değişir. Önemli olan, masraflarını karşılayabildiğini göstermen ve yalnızca DS-7002’deki yerde çalışman.

H-1B için kura her yıl yapılıyor mu?

Kotaya tabi H-1B dilekçelerinde işverenin önce USCIS’te elektronik kayıt yaptırması gerekiyor. Takvim ve seçim yöntemi USCIS tarafından duyurulur; güncel durumu başvuru döneminden önce kontrol et.

J-1 stajdan sonra Amerika’da kalıp H-1B’ye geçebilir miyim?

212(e)’ye tabi değilsen ve işveren H-1B şartlarını karşılıyorsa yasal olarak mümkün olabilir. Ama J-1 başvurusunu bu plana dayandırmak 214(b) açısından risklidir.

Kendi imkânımla yaptığım stajda 212(e) doğar mı?

Genellikle hayır. Türkiye 2024 Skills List’te yok; 212(e) ancak program ABD hükümeti, Türk devleti ya da bunlardan fon alan bir uluslararası kuruluş tarafından finanse ediliyorsa doğar.

H-1B’de eşim çalışabilir mi?

H-4 eşin çalışması ayrı ve sınırlı kurallara bağlı. Bu konuyu çalışma vizesi değerlendirmesinde ayrıca ele alıyoruz.

Mezun olalı 2 yıl oldu. Hangi J-1 kategorisine girerim?

Intern için mezuniyetten en fazla 12 ay geçmiş olmalı. Alanında ABD dışında en az 1 yıl deneyimin varsa Trainee kategorisine bakabilirsin.

J-1 kategorilerinin tamamı için J-1 değişim vizesi sayfamıza, eş ve çocuklar için F-2 ve J-2 rehberimize, form için DS-160 formu yazımıza bakabilirsin.

Durumumu ücretsiz değerlendirin

Son güncelleme: 1 Kasım 2026.