Anne-babanı Almanya’ya kalıcı olarak getirmeyi planlıyorsan, sağlık sigortası dosyanın en çok hafife alınan kalemidir. Çoğu aile “bir sigorta yaptırırız” diye düşünür; sonra yaşlı bir ebeveyn için Almanya’daki sistemin ne kadar dar olduğunu görür.
Sorun iki aşamalı. Önce vize için büyükelçiliğin kabul edeceği bir poliçe gerekir. Sonra Almanya’da oturum izni sürdükçe geçerli, kalıcı bir sağlık ve bakım sigortası kurulmalıdır; Alman hukukunda bu, geçim şartının bir parçasıdır.
Bu yazıda iki aşamayı resmi kaynaklarla anlatıyoruz. Sigorta şirketi önermiyoruz; Alman Dışişleri Bakanlığı da öneremeyeceğini açıkça yazıyor. §36(2) ve §36(3) yollarının genel şartları için Almanya Ebeveyn Aile Birleşimi Vizesi sayfamıza bakabilirsin.
İçindekiler
- Sigorta neden geçim şartının parçası?
- 1. aşama: Vize için 365 günlük “Incoming” sigorta
- 2. aşama: Almanya’da kalıcı sigorta, asıl zorluk
- Bakım sigortası (Pflegeversicherung): iki yıllık bekleme
- Türkiye–Almanya sosyal güvenlik anlaşması işe yarar mı?
- §36(3) yolunda sigorta
- Sigorta geçim hesabını nasıl etkiler?
- Adım adım sigorta planı
- İnfoyed ile ebeveyn sigortası planı
- Sık sorulan sorular
Sigorta neden geçim şartının parçası?
Alman İkamet Kanunu’na göre geçim, “yeterli sağlık sigortası dahil” kamu kaynağına başvurmadan karşılanabiliyorsa güvence altındadır (§2/3). Ebeveyn aile birleşiminde geçim şartı her iki yolda da geçerli; §36(3)’te kanun bunu ayrıca vurguluyor.
BAMF, nitelikli çalışanın ebeveynleri için bunu açıkça yazıyor: Geçim, yeterli sağlık ve bakım sigortası dahil, ebeveynin kendi mali imkânlarıyla sağlanmalı. Yani bakım sigortası (Pflegeversicherung) ayrıntı değil, şartın kendisi.
1. aşama: Vize için 365 günlük “Incoming” sigorta
Büyükelçiliğin §36(2) bilgi notu, vizenin tüm geçerlilik süresini (365 gün) kapsayan özel bir sağlık sigortası istiyor. Bu sigorta en az ayakta ve yatarak tedaviyi karşılamalı, yalnızca acil durumlarla sınırlı olmamalı. Bilgi notuna göre standart seyahat sağlık sigortası çoğu durumda yeterli sayılmıyor.
Alman Dışişleri Bakanlığı’nın ulusal vizelerde sağlık sigortası sayfası (Ağustos 2026) poliçede nelere bakılacağını da sayıyor. Bu maddelerin bir kısmını Incoming poliçeler, bir kısmını (yaş maddesi gibi) kalıcı özel sigorta için yazıyor; ebeveyn dosyasında ikisine birden bakmak gerekir. En önemlileri şunlar:
| Kontrol noktası | Neden önemli? |
|---|---|
| Ayakta ve yatarak tedavi kapsamı | Bilgi notunun asgari şartı |
| Acil durumla sınırlı olmaması | Seyahat sigortalarının çoğu bu yüzden yetmiyor |
| Kronik ve önceden var olan hastalıkların kapsanması | Bakanlık sayfası bunun da kapsanmasına dikkat çekiyor; §36(2) dosyalarında başvuru sahibi zaten hastadır |
| Yaşa bağlı bitiş maddesi olmaması | Bakanlığa göre poliçe belirli bir yaşa ulaşınca sona eren maddeler içermemeli |
| Almanya’ya yerleşme niyetinde geçerli olması | “Yerleşim amacında teminat yok” maddesi poliçeyi geçersiz kılar |
| Sigortacının durumu | Kural olarak Almanya’da BaFin denetimindeki veya AEA’da bildirimli şirketler |
| Süre | Bilgi notu 365 günü, yani vizenin tamamını istiyor |
Kronik hastalığı olan yaşlı bir ebeveyn için bu şartları karşılayan bir poliçe bulmak kolay olmayabilir. Poliçeyi almadan önce sözleşme şartlarını, özellikle önceden var olan hastalıklarla ilgili istisnalar bölümünü mutlaka okut.
Poliçeni başvurudan önce kontrol edelim → WhatsApp
2. aşama: Almanya’da kalıcı sigorta, asıl zorluk
Vize poliçesi geçicidir. Oturum izni için ve uzatmalarda kalıcı bir sigorta gerekir. Burada yaşlı ebeveynler için tablo şu:
| Sigorta yolu | Ebeveyn için durum | Dayanak |
|---|---|---|
| Kamu sigortasına zorunlu üyelik (genel “boşluk” kuralı) | Kural olarak kapalı: geçim şartına tabi oturum izni olan AB dışı yabancıları kapsamıyor | SGB V §5(11) |
| Kamu sigortasına gönüllü üyelik | Kural olarak kapalı: Almanya’da önceden zorunlu sigortalı olmuş olmak gerekiyor (zorunlu sigortadan çıkmadan önceki 5 yılda en az 24 ay veya hemen öncesinde kesintisiz en az 12 ay) | SGB V §9(1) no. 1 |
| Aile sigortası (Familienversicherung) | Kapalı: eş ve çocuklar içindir, anne-baba kapsanmaz | SGB V §10 |
| Çalışarak zorunlu sigortalı olmak | Mümkün, ama ebeveynin Almanya’da sigortalı bir işte çalışması gerekir | SGB V §5(1) |
| Özel sigorta (normal tarife) | Mümkün, ama yaşa ve sağlık durumuna göre prim çok yüksek olabilir | VVG §193(3) |
| Özel sigortada temel tarife (Basistarif) | Hukuken tartışmalı, aşağıda anlatıyoruz | VAG §152, VVG §193(5) |
Federal Yönetim Mahkemesi (BVerwG) 2013 kararında, Almanya’daki kızının yanına gelmek isteyen yaşlı bir anne için aynı tespiti yaptı: Kamu sigortasına zorunlu üyelik de, gönüllü üyelik de mümkün değildi; dolayısıyla kamu bakım sigortası da kapalıydı.
Temel tarife (Basistarif) nedir?
Özel sigorta şirketleri, kamu sigortasıyla karşılaştırılabilir teminatlı, sektör genelinde tek tip bir temel tarife sunmak zorunda (VAG §152). Bu tarifin primi, kamu sigortasının azami priminden yüksek olamaz.
Temel tarifte kabul zorunluluğu vardır: Şirket, kanunun saydığı kişileri yaş ve hastalık geçmişine bakmadan almak zorundadır. Prim ödemek hastayı sosyal yardıma muhtaç hâle getirecekse prim yarıya iner (VAG §152/4).
Ebeveynler temel tarifi kullanabilir mi?
BVerwG 2013 kararında evet dedi: Almanya’da ikamet eden ve kamu sigortasına giremeyen anne, temel tarifte sigorta yaptırma hakkına sahipti. Mahkeme, geçim hesabına temel tarif primini ve özel bakım sigortası primini kattı; primin yarıya inme imkânını da hesaba dahil etti.
Ancak Schleswig-Holstein Eyalet Meclisi’nin göç ve mülteci işleri komiserliğinin hazırladığı rehber, tablonun sonra değiştiğini yazıyor. Rehbere göre Federal Yüksek Mahkeme (BGH) 2014’te (IV ZR 55/14) temel tarifin yalnızca özel sigorta sistemine “ait” kişilere açık olduğuna karar verdi; alt mahkemeler de bu çizgiyi izliyor. Rehber, geçim şartına tabi oturum izni olan ebeveynlerin bu nedenle temel tarife kural olarak erişemeyebileceği sonucuna varıyor; örnek olarak OLG München’in 2022 ve VG Berlin’in 2024 kararlarını gösteriyor.
Kısacası, “temel tarif nasılsa var” diye plan yapmak bugün risklidir. Ebeveynin sağlık durumu ve yaşı için gerçek bir özel sigorta teklifi alınmadan dosya kurulmamalı.
Bakım sigortası (Pflegeversicherung): iki yıllık bekleme
Özel sağlık sigortası olan herkes, aynı zamanda özel bakım sigortası yaptırmak zorunda (SGB XI §23). Kanun bu sözleşmelerde önceden var olan hastalıkların dışlanmasını yasaklıyor (SGB XI §110).
Ama bir sınır var: Bakım sigortasından yardım alabilmek için, başvurudan önceki 10 yıl içinde en az 2 yıl sigortalı olmak gerekir (SGB XI §33/2). Özel bakım sigortasında da bekleme süresi bundan uzun olamaz, yani iki yıla kadar bekleme olabilir.
Bu, özellikle §36(2) dosyalarında önemli. Bakıma muhtaç olduğu için gelen bir ebeveynin ilk yıllardaki bakım masraflarının sigortadan karşılanmayabileceğini hesaba katmalısın. Bu masrafları kimin, nasıl karşılayacağı dosyada açıkça yazmalı; idari düzenleme de bakımın “fiilen ve hukuken” güvence altında olmasını arıyor (AVwV Nr. 36.2.2.8).
Türkiye–Almanya sosyal güvenlik anlaşması işe yarar mı?
Alman Dışişleri Bakanlığı’nın sayfası, Türkiye ile yapılan sosyal güvenlik anlaşmasının sağlık sigortasını da kapsadığını yazıyor. Kendi ülkesinde sigortalı kalmaya devam edenler, oradaki sigortadan bir hak belgesi alabiliyor; belge, hangi kapsamda ve hangi süre için masrafın karşılanacağını göstermeli ve kural olarak vizenin tamamı için geçerli olmalı.
Türkiye’de SGK’dan emekli bir ebeveyn için bu yolun kalıcı ikamette nasıl işlediği, hangi formla belgelendiği ve Yabancılar Dairesi’nin bunu “yeterli sigorta” sayıp saymadığı dosyaya göre değişebilir; bu yüzden SGK’dan güncel bilgi almak gerekir. Bu yol varsa bile bakım sigortası ihtiyacını tek başına çözmeyebilir.
§36(3) yolunda sigorta
1 Mart 2024 ve sonrasında ilk kez Mavi Kart veya sayılan nitelikli çalışan izinlerinden birini alan kişinin anne-babası için de sigorta şartı aynı. Riga Büyükelçiliği’nin bilgi notu (Haziran 2026) Almanya’daki sigortanın nasıl sağlanacağının kanıtı olarak kamu sigortası onayını veya özel sigortadan bir teklifi (sözleşme değil) kabul ettiğini yazıyor.
Türkiye temsilciliklerinin hangi sigorta kanıtını yeterli sayacağı dosyaya göre değişebilir. Schleswig-Holstein rehberi ise sigorta şartının §36(3) yolunu pratikte en çok zorlayan kalem olduğunu vurguluyor. Hangi geçmişin §36(3) kapsamına girdiğini Mavi Kart Sahibi Anne-Babasını Nasıl Getirir? yazımızda senaryolarla anlattık.
Sigorta geçim hesabını nasıl etkiler?
BVerwG’ye göre artık çalışamayacak yaşlı bir kişinin ihtiyacı, Almanya’daki yaşlılık temel güvencesi (SGB XII) kurallarına göre hesaplanır. Sağlık ve bakım sigortası primleri bu ihtiyaca eklenir.
Yani emekli maaşı, Almanya’daki çocuğun geliri veya taahhütname değerlendirilirken, sigorta primi hesabın içinde olmalı. Taahhütnamenin geçim hesabındaki yeri için Verpflichtungserklärung rehberi, konut ve geçim hesabının genel mantığı için konut ve geçim şartı rehberi yazılarımıza bakabilirsin.
Adım adım sigorta planı
- Yolu belirle: §36(2) mi §36(3) mü? Sigorta şartı ikisinde de geçerli.
- Kalıcı sigorta seçeneğini önce araştır: Ebeveynin yaşı ve sağlık durumuyla gerçek bir özel sigorta teklifi al.
- Bakım masraflarını planla: İlk iki yılda bakım sigortasından yardım alınamayabileceğini hesaba kat.
- Türkiye’deki hakları kontrol et: SGK kapsamında devam eden bir sağlık hakkı olup olmadığını öğren.
- Vize poliçesini al: 365 günlük, acil durumla sınırlı olmayan, kronik hastalıkları dışlamayan poliçe.
- Geçim hesabına primleri ekle: Emekli maaşı, çocuğun geliri ve taahhütnameyle birlikte değerlendir.
Şunu unutma: Sigortası belirsiz bir ebeveyn dosyası, doktor raporu ne kadar güçlü olursa olsun geçim şartında takılabilir. Vize profesyonellik işidir; biz üstünkörü dosya hazırlamayız.
İnfoyed ile ebeveyn sigortası planı
Sigorta satmıyoruz ve şirket önermiyoruz. Bizim işimiz, poliçenin büyükelçiliğin ve Yabancılar Dairesi’nin aradığı şartları karşılayıp karşılamadığını kontrol etmek ve geçim planına doğru yerleştirmek.
- Incoming poliçenin süre, kapsam, istisna ve yaş maddelerini kontrol ediyoruz.
- Kalıcı sigorta seçeneklerini Almanya’daki aile üyenle birlikte gözden geçiriyoruz.
- Geçim hesabını sigorta ve bakım masraflarıyla birlikte kuruyoruz.
- Doktor raporu ve diğer belgelerin Almanca tercümesini İnfoyed Tercüme yeminli tercüme büromuz hazırlıyor.
Danışmanlık ücreti dosyana göre ücretsiz ön değerlendirmede bildirilir. Ofisimiz: Meşrutiyet Caddesi 15/28 Kızılay, Çankaya/Ankara. Tüm aile birleşimi türlerini Almanya Aile Birleşimi Vizesi çatı sayfamızda karşılaştırdık; doktor raporu için de Almanya aile birleşimi doktor raporu rehberimize bakabilirsin.
Ücretsiz ön değerlendirme → WhatsApp
Sık sorulan sorular
Vize için seyahat sağlık sigortası yeterli mi?
Çoğu durumda hayır. Büyükelçiliğin §36(2) bilgi notu, 365 günü kapsayan, ayakta ve yatarak tedaviyi karşılayan ve acil durumla sınırlı olmayan bir sigorta istiyor; standart seyahat sigortasının çoğu durumda yeterli sayılmadığını da yazıyor.
Annemi kendi kamu sigortama aile sigortalısı olarak ekleyebilir miyim?
Hayır. Aile sigortası (SGB V §10) eş ve çocuklar içindir; anne-baba bu kapsama girmez.
Annem Almanya’ya gelince kamu sigortasına girebilir mi?
Kural olarak hayır. Geçim şartına tabi oturum izni olan AB dışı yabancılar, kamu sigortasının genel “boşluk” kuralından yararlanamıyor (SGB V §5/11). Ebeveyn Almanya’da sigortalı bir işte çalışırsa durum değişebilir.
Özel sigorta şirketi babamı hastalığı yüzünden reddedebilir mi?
Normal tarifelerde şirketler sağlık durumuna göre karar verebilir. Kabul zorunluluğu olan temel tarifin ebeveynlere açık olup olmadığı ise mahkeme kararlarına göre tartışmalı; bu yüzden gerçek bir teklif almadan plan yapmamalısın.
Bakım sigortası hemen ödeme yapar mı?
Kanuna göre bakım sigortasından yardım için son 10 yılda en az 2 yıl sigortalılık gerekir. İlk dönemdeki bakım masraflarını başka bir kaynakla karşılamayı planlamalısın.
Türkiye’deki SGK emekliliği Almanya’da işe yarar mı?
Alman Dışişleri Bakanlığı, Türkiye ile sosyal güvenlik anlaşmasının sağlık sigortasını kapsadığını ve memlekette sigortalı kalanların hak belgesi sunabileceğini yazıyor. Kalıcı taşınmada bunun nasıl uygulandığını dosyana özel olarak SGK’dan teyit etmek gerekir.
Son güncelleme: 30 Ekim 2026