Almanya’da Fuar Standı Kurulumu ve Çalışma İzni: BeschV 19. Madde Rehberi

Almanya’daki bir fuarda stant kurmak, Türk kurulum ve dekorasyon firmaları için düzenli bir iş. Ama her sezon aynı soru gelir: Ekibimiz Schengen vizesiyle gidip stant kurabilir mi, yoksa ayrıca çalışma izni mi gerekir?

Kısa cevap şu: Belirli şartlar sağlanırsa çalışma izni gerekmez. Ama bu şartlar sanıldığından dardır ve en çok “kimin standını kuruyorsun?” sorusunda takılır.

Bu yazıda Alman İstihdam Yönetmeliği’nin (Beschäftigungsverordnung, BeschV) ilgili maddesini, Alman Dışişleri Bakanlığı’nın vize el kitabındaki açıklamayı ve Federal İş Ajansı’nın uygulamasını senaryolarla anlatıyoruz. Fuar vizesinin genel belge listesi ve başvuru süreci için önce Almanya fuar vizesi sayfamıza göz atabilirsin.

İçindekiler
  1. Kısa cevap: Hangi kural seni kapsıyor?
  2. “Aynı ülke” şartı: En çok hata burada yapılıyor
  3. Kurulum, söküm ve “standın başında durmak” neyi kapsar?
  4. Fuar mı, satış etkinliği mi?
  5. Federal İş Ajansı’na bildirim gerekir mi?
  6. 12 ayda 90 gün ve 180 günde 90 gün: İki ayrı hesap
  7. Vize dosyasında kurulum ekibini ne bekliyor?
  8. Almanya’da sahada nelere dikkat etmelisin?
  9. İnfoyed ile fuar kurulum ekibinin vizesi
  10. Sık sorulan sorular

Kısa cevap: Hangi kural seni kapsıyor?

BeschV 19. madde 1. fıkra 4. bent, yurt dışında yerleşik bir işverenin çalışanlarını iki durumda kapsar: kendi firmasının fuar standını ya da işverenle aynı ülkede yerleşik yabancı bir firmanın fuar standını kurmak, sökmek ve fuar süresince standın başında durmak (betreuen). Bu kişiler için oturum izni ya da vize, Federal İş Ajansı’nın (Bundesagentur für Arbeit) onayı olmadan verilebilir.

Aynı yönetmeliğin 30. maddesi bir adım daha ileri gider. 19. madde 1. fıkradaki faaliyetler, 12 aylık bir süre içinde toplam 90 günü aşmadıkça Oturum Yasası anlamında “istihdam” sayılmaz. Yani kurulum ekibin Almanya’ya kısa süreli Schengen vizesiyle girer ve ayrı bir çalışma izni almaz.

Alman Dışişleri Bakanlığı’nın vize el kitabına (Visumhandbuch) göre bu durumda vizeye şu kayıt düşülür: “Erwerbstätigkeit nicht gestattet, Tätigkeiten gem. § 19 I Nr. 4 i.V.m. § 30 BeschV gestattet”. Türkçesiyle: Kazanç getirici faaliyete izin yok, ancak BeschV 19/1-4 ve 30. maddedeki faaliyetlere izin var.

Pasaportunu aldığında vizedeki bu kaydı mutlaka kontrol et. Kurulum için başvurduysan ve kayıt yoksa, durumu vakit kaybetmeden vize bölümüne bildir; temsilcilik, vize etiketindeki hataların derhal bildirilmesini istiyor.

“Aynı ülke” şartı: En çok hata burada yapılıyor

Vize el kitabı şartı açıkça yazıyor: Çalışanın bağlı olduğu firma ya fuarda kendisi sergiliyor olmalı ya da standı kurulan, kiralanan ve teknik olarak desteklenen katılımcı firmayla aynı ülkede yerleşik olmalı.

Türk bir kurulum firması için bu şu anlama gelir: İstisna, Türkiye’de yerleşik katılımcıların standları için geçerlidir. Müşterin Alman ya da başka bir ülkenin firmasıysa şart karşılanmaz.

Senaryolarla istisna

Senaryo BeschV 19/1-4 kapsamında mı? Ne yapmalısın?
Türk katılımcı firma, kendi standını kendi çalışanlarıyla kuruyor Evet (firmanın kendi standı) Fuar vizesi; katılımcı belgeleri dosyada
Türk kurulum firması, Türk katılımcı firmanın standını kuruyor Evet (aynı ülkede yerleşik firma) Fuar vizesi; iki firma arasındaki imzalı sözleşme dosyada
Türk kurulum firması, Alman bir firmanın standını kuruyor Hayır Ayrı hukuki değerlendirme gerekir
Türk kurulum firması, üçüncü bir ülkeden (ör. Azerbaycan) gelen katılımcının standını kuruyor Hayır Ayrı hukuki değerlendirme gerekir
Katılımcı, Türk firmasının Almanya’da kurulu iştiraki Belirsiz; katılımcının yerleşik olduğu ülke Almanya olabilir Sözleşme tarafı kim, netleştir
Türk üretici, fuarda sergilediği makineyi bir müşterinin fabrikasına kuruyor Hayır, bu fuar değil montajdır (19/1-1) Federal İş Ajansı’na önceden bildirim gerekir
Fuar değil, alışveriş merkezinde veya pazarda doğrudan son kullanıcıya satış etkinliği Hayır Bu amaçla vize talebi reddedilebilir

Bu tablo, en sık karşılaştığımız soruları özetler. Firman tablodaki “Hayır” satırlarından birine giriyorsa, ekibini “nasılsa fuar vizesi” diye göndermek ciddi bir risk olur.

Kurulum, söküm ve “standın başında durmak” neyi kapsar?

Yönetmelik üç faaliyeti sayar: kurmak (aufbauen), sökmek (abbauen) ve fuar süresince standa bakmak (betreuen). Vize el kitabı, standın kurulmasını, kiralanmasını ve teknik olarak desteklenmesini birlikte anar.

Pratikte buna şunlar girer:
– Stant iskeletinin, zeminin, panellerin ve aydınlatmanın kurulması
– Fuar boyunca standın teknik bakımı, arıza giderme, ürün yerleşimi
– Fuar bitiminde sökme ve malzemenin geri gönderilmeye hazırlanması
– Katılımcı firmanın kendi personelinin stant başında ürün tanıtımı

Vize el kitabı, yabancı firmaların kendi personeliyle yürüttüğü “uluslararası tanıtım haftalarını” da bu maddeye dahil ediyor. Buna karşılık fuar dışında Alman bir müşteriye hizmet vermek, örneğin fuardan sonra bir showroom’u döşemek, bu istisnaya girmez.

Fuar mı, satış etkinliği mi?

İstisna, Alman Ticari Faaliyetler Kanunu’nun (Gewerbeordnung, GewO) tanımladığı fuar ve sergiler için geçerlidir. Vize el kitabı, GewO 64. maddeye atıfla fuarı şöyle tanımlar: zamanla sınırlı, genelde düzenli tekrarlanan, çok sayıda katılımcının bir veya birkaç sektörün temel ürünlerini sergilediği, ağırlıklı olarak ticari alıcılara yönelik etkinlik.

Bunun dışında kalan, küçük çaplı, tekrarlanmayan ve neredeyse tamamen son kullanıcıya doğrudan satışa yönelik etkinlikler “fuar” sayılmaz. El kitabı, bu tür satış faaliyeti için verilen başvuruların temsilcilik tarafından doğrudan reddedilebileceğini yazıyor.

Bir organizasyonun adında “fair” ya da “expo” geçmesi yetmez. Gideceğin etkinliğin gerçekten bir ticaret fuarı olduğundan emin değilsen, başvurudan önce bunu netleştir.

Federal İş Ajansı’na bildirim gerekir mi?

Montaj ekiplerinde sık duyulan “İş Ajansı bildirimi” fuar kurulumunda gerekmez. BeschV 19. madde 1. fıkrada bildirim şartı yalnızca 1. bent (sipariş edilen makine ve tesislerin montajı, bakımı, onarımı) ve 3. bent (kullanılmış tesisin sökülmesi) için öngörülmüş.

Federal İş Ajansı’nın kendi sayfası da bunu teyit ediyor: Çalışanlar firmanın kendi fuar standını kuruyor, söküyor ve başında duruyorsa ya da işverenle aynı ülkede yerleşik bir firmanın standını kuruyorsa bildirim yapılmaz. Fuarda sergilenen makineyi sonradan müşterinin tesisine kurmak ise ayrı bir iştir; bunun için Almanya montaj ve servis ekibi bildirimi yazımıza bak.

12 ayda 90 gün ve 180 günde 90 gün: İki ayrı hesap

Kurulum ekipleri iki ayrı sınırı birlikte takip etmek zorunda:
– BeschV sınırı: Fuar kurulum faaliyeti, 12 aylık süre içinde toplam 90 günü aşmamalı.
– Schengen sınırı: Schengen bölgesinde herhangi bir 180 günlük dönemde en fazla 90 gün kalınabilir.

Örnek: Ekibinden bir teknisyen bir yıl içinde Almanya’da 7 fuara gidiyor ve her fuarda kurulum, fuar ve söküm dahil 13 gün kalıyor. Toplam 91 gün eder ve BeschV sınırı bir gün aşılır. Bu teknisyenin son fuarı başka bir çalışana devretmesi gerekir.

Schengen tarafında da benzer bir tuzak var. İlkbaharda üst üste gelen fuarlar, 180 günlük pencerede günleri hızla doldurur. Gün gün hesap için Schengen 90/180 kuralı yazımıza bakabilirsin.

Bu yüzden düzenli fuar kuran firmalara her çalışan için basit bir gün tablosu tutmasını öneriyoruz. Giriş ve çıkış damgaları, pasaport fotokopileri ve görev yazıları bu tabloyla birlikte saklanmalı.

Kurulum ekibinin dosyasını birlikte planlayalım → WhatsApp

Vize dosyasında kurulum ekibini ne bekliyor?

Almanya’nın Türkiye’deki temsilciliklerinin fuar bilgi notu, kurulum personelinden iki şey ister: katılımcı firma ile kurulum firması arasındaki imzalı sözleşme ve katılımcı firmanın fuar belgeleri (katılımcı kimlik kartı, stant kirası faturası, katılımcı listesi veya organizatör yazısıyla birlikte firma yazısı).

Sözleşmenin resmi bir şablonu yok. Ama tecrübemize göre dosyayı güçlü kılan unsurlar şunlar:
– İki firmanın tam unvanı, adresi ve vergi numarası
– Fuarın adı, şehri, tarihleri; varsa salon ve stant numarası
– Kurulum ve söküm tarihleri
– Görevlendirilen personelin adı ve pasaport numarası
– Yapılacak işin tanımı: kurulum, söküm, fuar süresince teknik destek

Pratikte iDATA Schengen dosyalarında Türkçe belgeleri tercümesiz kabul ediyor. Tercüme gerekirse aynı çatı altındaki yeminli tercüme büromuz İnfoyed Tercüme hazırlar.

Harç tarafında iyi bir haber var: Vizeyi yalnızca fuar süresi için (kurulum ve söküm için gereken günler dahil) isteyen kurulum personeli vize harcından muaftır. Daha uzun süreli bir vize istersen harcı ödersin. Randevusuz başvuru ise resmi listede yalnızca geçerli katılımcı kimlik kartıyla mal teşhir eden katılımcılar için sayılıyor. Pratikte kurulum ekipleri randevusuz kabul edilmiyor, normal randevu alıyor; takvimini buna göre kur.

Çalışanların görev yazısını fuara özgü nasıl hazırlayacağını fuar vizesi şirket görev yazısı yazımızda adım adım anlattık.

Almanya’da sahada nelere dikkat etmelisin?

Vize, işin sadece bir kısmı. Fuar alanında çalışan ekip Alman iş hukukunun bazı kurallarına da tabidir.

  • Kimlik taşıma zorunluluğu: Kayıt dışı çalışmayla mücadele yasası (Schwarzarbeitsbekämpfungsgesetz, SchwarzArbG) 2a. madde, fuar ve sergilerin kurulum ve sökümüne katılan firmaların çalışanlarını sayıyor. Bu kişiler kimlik belgelerini (Türk çalışanlar için pratikte pasaport) yanlarında taşımak ve gümrük idaresinin (Zoll) talebi üzerine göstermek zorunda.
  • İşverenin yazılı uyarısı: Aynı madde, işverenin her çalışanı bu yükümlülük konusunda işe başlamadan önce yazılı olarak bilgilendirmesini ve bu yazıyı iş süresince saklamasını istiyor.
  • Asgari ücret: Asgari Ücret Yasası (MiLoG) 20. madde, yurt içinde veya yurt dışında yerleşik işverenlerin Almanya’da çalıştırdıkları kişilere en az asgari ücreti ödemesini öngörüyor.
  • Gümrüğe ön bildirim: MiLoG 16. madde, SchwarzArbG 2a’da sayılan sektörlerde çalışan gönderen yurt dışındaki işverenlere işe başlamadan önce Almanca yazılı bildirim yükümlülüğü getiriyor.

Bu yükümlülüklerin kısa süreli bir fuar kurulumuna nasıl uygulanacağı işin süresine ve kapsamına göre değişebilir; gerekirse bir Alman hukukçudan görüş almanı öneririz. Çalışanlarının Almanya’daki görev süresince sosyal güvenlik durumunu da SGK ile önceden netleştir.

Bu konular vize kararını doğrudan etkilemese de fuar alanında yapılacak bir denetimde firmanı zor durumda bırakabilir. Ekibi göndermeden önce bu başlıkları da kontrol et.

İnfoyed ile fuar kurulum ekibinin vizesi

Vize senin için ne kadar önemliyse bizim için de o kadar önemli. Kurulum ekibinin vizesi bir gün gecikirse, stant fuar açılışına yetişmez ve katılımcı müşterini kaybedersin.

Ön değerlendirmede ilk iş, görevin BeschV istisnasına girip girmediğini müşteri bazında kontrol etmek. Sonra dosyayı baştan sona aynı ekip hazırlar:
– Katılımcı firma ve kurulum firması arasındaki sözleşmenin vize dosyasına uygunluk kontrolü
– Her çalışan için görev yazısı ve SGK uyumu
– Çalışan bazında 12 ayda 90 gün ve 180 günde 90 gün takibi
– Harç muafiyetine uygun vize süresinin planlanması
– Gerekirse yeminli tercümelerin İnfoyed Tercüme‘de hazırlanması

Danışmanlık ücreti dosyana göre ücretsiz ön değerlendirmede bildirilir. Ofisimiz: Meşrutiyet Caddesi 15/28 Kızılay, Çankaya/Ankara.

Kurulum görevinin istisnaya girip girmediğini tahminle karar verme. Yanlış kurgulanmış bir görevlendirme hem bu vizeyi hem firmanın sonraki başvurularını riske atar; profesyonel vize danışmanlığı için bize yaz.

Ücretsiz ön değerlendirme → WhatsApp

Tüm kısa süreli Almanya vizelerini karşılaştırmak istersen çatı sayfamız Almanya Schengen vizesi seni bekliyor.

Sık sorulan sorular

Stant kurmak için Schengen vizesi yeterli mi?

Türkiye’deki işveren seni kendi firmasının standını ya da Türkiye’de yerleşik bir katılımcının standını kurmaya gönderiyorsa evet. BeschV 19/1-4 ve 30. madde gereği bu faaliyet, 12 ayda 90 günü aşmadıkça istihdam sayılmaz ve ayrı çalışma izni gerekmez.

Türk kurulum firması olarak Alman bir firmanın standını kurabilir miyiz?

Bu durum BeschV 19/1-4 istisnasına girmez, çünkü katılımcı firma senin işverenle aynı ülkede yerleşik değil. Hangi izin yolunun gerektiği dosya bazında hukuki değerlendirme ister.

Fuar kurulumu için Federal İş Ajansı’na bildirim yapmalı mıyız?

Hayır. Bildirim şartı yalnızca makine ve tesis montajı (19/1-1) ve kullanılmış tesis sökümü (19/1-3) için geçerli. Federal İş Ajansı da fuar standı kurulumunun bildirime tabi olmadığını açıkça yazıyor.

Kurulum ekibi vize harcı öder mi?

Vizeyi yalnızca fuar süresi için, kurulum ve söküm günleri dahil olacak şekilde isteyen kurulum personeli harçtan muaftır. Daha uzun süreli bir vize istenirse harç ödenir.

Aynı çalışanı bir yılda kaç fuara gönderebilirim?

Fuar sayısı değil gün sayısı önemli. Kurulum faaliyeti 12 ayda toplam 90 günü, Schengen kalışı da 180 günde 90 günü aşmamalı.

Fuardan sonra aynı ekip Almanya’da başka bir iş yapabilir mi?

Vizedeki kayıt yalnızca BeschV 19/1-4 kapsamındaki faaliyetlere izin verir. Fuar dışında bir müşteriye montaj veya dekorasyon yapmak bu kapsama girmez ve ayrıca değerlendirilmelidir.

Son güncelleme: 30 Ekim 2026