Amerika Vizesi › J-1 Doktor Vizesi › Conrad 30 ve 212(e) muafiyeti
J-1 ile Amerika’da ihtisas yapan her hekim, 212(e) iki yıl ülkede bulunma şartına otomatik olarak tabidir. Yani ihtisas bittikten sonra Türkiye’de toplam iki yıl bulunmadan H-1B gibi çalışma vizelerine, green card’a ya da göçmen vizesine geçemezsin. Bu şartı ortadan kaldırmanın yolu bir muafiyet (waiver). Bu yazıda J-1 hekimlerin muafiyet seçeneklerini, en çok bilinen yol olan Conrad State 30 programının şartlarını ve neden “Türkiye’nin itirazsızlık yazısı” ile muafiyet alınamadığını resmi kaynaklara dayanarak anlatıyoruz.
İçindekiler
212(e) hekimlere neden otomatik?
Diğer J-1 katılımcılarında 212(e) üç nedenden biriyle doğar: devlet fonu, ülkenin Skills List’i ya da tıp ihtisası. Türkiye 2024 Skills List’te yer almadığı için birçok Türk J-1 katılımcısı bu şarta tabi değil. Hekimlerde ise yönetmelik (22 CFR 62.27(g)) açık: 10 Ocak 1977’den sonra lisansüstü tıp eğitimi (ihtisas) için J-1 ile ABD’ye gelen her hekim, iki yıl ülkede bulunma şartına otomatik olarak tabidir. Finansman kaynağı fark etmez.
Şartın sonuçları:
- ABD içinde (A ve G hariç) statü değiştiremezsin (8 CFR 248.2(a)(4)); ihtisas için gelen J-1 hekim 212(e)’den muaf olsa bile statü değiştiremez (8 CFR 248.2(a)(3)), tek istisna Conrad 30 muafiyetiyle şartlara uyarak H-1B’ye geçiş
- Green card’a geçemez (adjustment), göçmen vizesi alamazsın
- H, L veya K (nişanlı) vizesi alamazsın
- J-2 eşin ve çocukların da aynı şarta tabi olur
Şart, ABD’ye seyahat etmeni yasaklamaz; örneğin turist vizesiyle seyahat mümkün. Hasta bakımı içermeyen gözlem, danışmanlık, öğretim veya araştırma programlarındaki hekimler ise otomatik olarak tabi değil; devlet fonu varsa tabi olabilirler. J-1 doktor vizesinin genel kuralları: J-1 doktor vizesi.
No Objection yolu neden kapalı?
Diğer J-1 katılımcılarının en sık kullandığı muafiyet yolu, kendi ülkesinin “No Objection Statement” (itirazsızlık yazısı) vermesi. Bu yazıda ülke, kişinin iki yıl dönmemesine ve ABD’de kalıcı oturum almasına itirazı olmadığını bildirir.
J-1 ihtisas hekimleri bu yolu kullanamaz. Dışişleri Bakanlığı’nın muafiyet sayfası, 10 Ocak 1977’den sonra lisansüstü tıp eğitimi için J-1 statüsü almış hekimlerin bu seçeneği kullanmasına ABD kanununun izin vermediğini yazıyor; yönetmelik de aynı şeyi söylüyor. Bunun bir nedeni, J-1 hekimin baştan Türk hükümetinden bir “statement of need” (ihtiyaç beyanı) alması: Bu belgede hükümet, Türkiye’de bu branşta hekime ihtiyaç olduğunu ve hekimin dönmeyi taahhüt ettiğini yazıyor.
Beş muafiyet yolu ve J-1 hekimler
| Yol | Nasıl işler? | J-1 ihtisas hekimi için |
|---|---|---|
| 1. No Objection | Ülkenin itirazsızlık yazısı | Kullanılamaz |
| 2. İlgili federal kurum talebi | Bir ABD federal kurumu, kişinin ayrılmasının kendi çıkarına zarar vereceğine karar verirse talepte bulunur; hekim yetersizliği olan bölgelerde çalışacak hekimler için ayrı bir başvuru yolu da var | Mümkün |
| 3. Zulüm | Irk, din veya siyasi görüş nedeniyle zulüm görme korkusu; USCIS’e I-612 ve USCIS’in zulüm tespiti | Mümkün |
| 4. Ağır mağduriyet | ABD vatandaşı ya da green card sahibi eş veya çocuğa istisnai mağduriyet; ayrı kalmak tek başına yeterli değil; I-612 ve USCIS’in tespiti | Mümkün |
| 5. Eyalet halk sağlığı birimi talebi (Conrad State 30) | Eyaletin halk sağlığı birimi ya da dengi kurum hekim için talepte bulunur | İhtisas için J-1 alan hekimlere yönelik |
Conrad State 30 şartları
Dışişleri Bakanlığı’nın sayfasına göre bu yol, lisansüstü tıp eğitimi için değişim ziyaretçisi statüsü almış yabancı tıp mezunlarına açık. Hekimin şunları yapması gerekiyor:
- İş teklifi: Sağlık profesyoneli yetersizliği olan (health professional shortage area) bir bölgedeki sağlık kuruluşundan ya da bu bölgeden hasta kabul eden bir sağlık kuruluşundan tam zamanlı iş teklifi almak.
- 90 gün: Muafiyeti aldıktan sonraki 90 gün içinde o kuruluşta işe başlamayı kabul etmek.
- 3 yıl: O sağlık kuruluşunda haftada 40 saat ve en az 3 yıl çalışmayı taahhüt eden bir sözleşme imzalamak.
Talebi hekim değil, eyaletin belirlenmiş halk sağlığı birimi (State Public Health Department) ya da dengi kurum yapar. Her eyaletin kendi başvuru takvimi, öncelikleri ve kontenjan uygulaması olabilir; bunlar eyaletten eyalete değişir. Hangi eyaletlerin katıldığını ve iletişim bilgilerini Dışişleri’nin listesinden kontrol etmek gerekir. Program Kongre’nin periyodik yetkilendirmesine bağlı; başvuru öncesi eyaletten ve Waiver Review Division’dan güncel durumu teyit et.
Muafiyet ile vize aynı şey değil: Conrad 30 muafiyeti 212(e) şartını kaldırır, ama sana tek başına bir vize ya da çalışma izni vermez. İşverenin, muafiyetten sonra genelde bir çalışma vizesi ya da statü değişikliği için ayrıca başvurması gerekir. Taahhüt edilen 3 yıllık hizmet süresi ve sonrası için ayrı kurallar uygulanabilir; ayrıntıları işvereninin hukuk danışmanıyla netleştirmeni öneririz.
Muafiyet başvurusu nasıl işler?
- DS-3035: Dışişleri’nin Waiver Review Division birimine çevrim içi DS-3035 (J-1 Visa Waiver Recommendation Application) formuyla başvurulur. Sistem bir dosya numarası verir.
- Muafiyet dayanağına göre belgeler: Conrad 30’da eyaletin talebi, federal kurum yolunda kurumun imzalı talebi; zulüm ve ağır mağduriyet yollarında ayrıca USCIS’e Form I-612.
- Waiver Review Division’ın tavsiyesi: Birim, muafiyetin verilmesini USCIS’e tavsiye eder ya da etmez.
- USCIS kararı: Muafiyete nihai olarak USCIS karar verir.
212(e)’ye tabi olup olmadığından emin değilsen (örneğin hasta bakımı içermeyen bir programdaysan) Waiver Review Division’dan Advisory Opinion isteyebilirsin. DS-2019 ya da vizedeki 212(e) notu nihai karar değil. 212(e)’nin genel kuralları ve muafiyet adımları için J-1 iki yıl dönüş şartı (212(e)) yazımıza bak.
Planı baştan doğru kurmak
J-1 hekim olarak gidip “nasılsa sonra muafiyet alırım” demek, kariyer planını henüz kesinleşmemiş bir iş teklifine ve eyaletin değerlendirmesine bağlamak demek. Bu yüzden ihtisas başvurusundan önce şu soruları cevaplamanı öneririz:
| Soru | Neden önemli? |
|---|---|
| İhtisastan sonra Türkiye’ye dönmeyi planlıyor muyum? | Planın dönüşse 212(e) bir engel değil, planın parçası |
| Kalmak istiyorsam, hekim yetersizliği olan bir bölgede 3 yıl çalışmaya hazır mıyım? | Conrad 30’un temel şartı |
| Programım J-1 dışında başka bir vizeyi (örneğin H-1B) destekliyor mu? | H-1B’nin hekimler için ayrı şartları var: doğrudan hasta bakımı için yönetmelik lisans sınavını (FLEX ya da HHS’nin eşdeğer saydığı sınav) geçmiş olmayı, İngilizce yeterliliği ve gereken eyalet lisansını arıyor |
| Eşimin ve çocuklarımın planı ne? | J-2’ler de 212(e)’ye tabi; muafiyet ailenin planını da etkiler |
Mülakat açısından bir uyarı: J-1 başvurusunda memur Türkiye’ye döneceğini görmek ister; J-1, 214(b) karinesine tabi. Öğrenci ve değişim dosyalarında ofisimizde en sık gördüğümüz ret gerekçesi “geri döneceğine inanmadım”. Mülakatta muafiyet planını anlatmak, ihtiyaç beyanındaki taahhütle çelişir. Dürüst ol, ama J-1’in amacını anladığını göster. Hazırlık için mülakat soruları yazımıza bak.
Uzun vadeli planını birlikte konuşalım
Vize senin için ne kadar önemliyse bizim için de o kadar önemli. J-1 ile ihtisas, kariyerinin on yılını etkileyen bir karar. 212(e)’nin sana ve ailene etkisini, dönüş planını ve vize dosyanı ihtisas başvurusundan önce birlikte değerlendirelim. Vize tarafında tercümelerden DS-160’a, J-2 başvurularından mülakat provasına kadar her şey bizde; mülakata sen girersin. Muafiyet başvurusunun hukuki yönleri için ise bir ABD göçmenlik avukatıyla çalışmanı öneririz.
Sık sorulan sorular
Türkiye’nin itirazsızlık yazısıyla 212(e)’den kurtulabilir miyim?
İhtisas için J-1 alan hekimsen hayır. ABD kanunu 10 Ocak 1977’den sonra ihtisas için J-1 alan hekimlere bu yolu kapatıyor.
Conrad 30 muafiyetinin şartları neler?
Hekim yetersizliği olan bir bölgedeki sağlık kuruluşundan tam zamanlı iş teklifi, muafiyetten sonra 90 gün içinde işe başlamak ve haftada 40 saat, en az 3 yıl çalışmayı taahhüt eden sözleşme. Talebi eyaletin halk sağlığı birimi yapar.
Muafiyet başvurusunu kim yapar?
Hekim DS-3035 ile Waiver Review Division’a başvurur; Conrad 30’da eyalet, federal kurum yolunda ilgili kurum talepte bulunur. Nihai kararı USCIS verir.
Eşim de 212(e)’ye tabi mi?
Evet. 212(e)’ye tabi bir J-1’in J-2 eşi ve çocukları da bu şarta tabidir.
212(e) varken turist vizesiyle Amerika’ya gidebilir miyim?
Evet. 212(e) ABD’ye seyahati yasaklamaz; yalnızca H, L, K vizelerini, göçmen vizesini ve green card’ı iki yıl şartına bağlar.
Araştırma için J-1 alan hekim de otomatik olarak tabi mi?
Hayır. Hasta bakımı içermeyen gözlem, danışmanlık, öğretim veya araştırma programlarındaki hekimler otomatik olarak tabi değil; devlet fonu varsa tabi olabilirler ve No Objection yolunu kullanabilirler.
İhtisasa giden yolun tamamı için Amerika’da ihtisas yol haritası, çalışma vizeleri için Amerika çalışma vizeleri, aile için F-2 ve J-2, bütün kategoriler için J-1 değişim vizesi sayfalarımıza bakabilirsin.